അനന്തമായ ശക്തിയുടെ ഉറവിടങ്ങൾ ആണ് നാം.ആരാണ് അതിനെ പരിമിതപ്പെടുത്തിയത്?നമ്മൾ തന്നെ യാണ് .അതെ ,നമ്മുടെ ആശയങ്ങൾ. എതോരാശയങ്ങളും അത് നല്ലതാണെങ്കിലും ചീത്തയാണെങ്കിലും നമ്മെ പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നു.കാരണം നാം ഒരു ആശയം മനസ്സിൽ ഉണ്ടാക്കുമ്പോൾ നാം നമ്മെ അതിൽ കെട്ടിയിടുന്നു.അപ്പോൾ നാം തന്നെ നമുക്ക് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുന്നു നമുക്ക് ആശയമില്ലയ്മയുടെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തെ ഉപയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല.ഉദാ: നാം നല്ലവരാകണം എന്നൊരു ആശയം ഉണ്ടാക്കിയാൽ നമുക്ക് ചീത്തയാകേണ്ട സാഹചര്യം  ജീവിതത്തിൽ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ നമുക്ക് ഉടനെ പ്രവര്ത്തിക്കാൻ കഴിയാതെ വരും.ഒരാൾ  നമ്മെ കൊല്ലാൻ വന്നാൽ ,കൊലപാതകം തിന്മയാനെന്നു പഠിച്ച നമുക്ക് അയാളെ കൊല്ലാൻ കഴിയില്ല.ആ സംശയത്തിന്റെ സെക്കൻഡിൽ  അവൻ നമ്മെ കൊന്നിരിക്കും.അതിനാൽ തന്ത്ര പറയുന്നു, ഒരു ആശയവും ഉണ്ടാക്കാതിരിക്കുക.അപ്പോൾ ശുദ്ധ ബോധം  ഉയർന്നു വരുന്നത് നാം തിരിച്ചറിയും. നാം അനന്തമായ ശക്തിയുടെ ഉറവിടങ്ങൾആയി മാറും .

ലോകത്ത് ബുദ്ധമതം നല്കിയ മഹത്തായ സംഭാവനയാണ് സെൻ.ബോധോദയത്തിന്റെ വേഗതയാർന്ന  പാത.സെന്നിലെ  പ്രശസ്തമായ ഒരു ചൊല്ലാണ് ഇത്.
Mountains are Mountains
The famous saying of Ch'ing-yüan Wei-hsin (Seigen Ishin):
老僧三十年前未參禪時、見山是山、見水是水、及至後夾親見知識、有箇入處、見山不是山、見水不是水、而今得箇體歇處、依然見山秪是山、見水秪是水 (The Way of Zen 220 k)
Before I had studied Zen for thirty years, I saw mountains as mountains, and waters as waters. When I arrived at a more intimate knowledge, I came to the point where I saw that mountains are not mountains, and waters are not waters. But now that I have got its very substance I am at rest. For it's just that I see mountains once again as mountains, and waters once again as waters. 13
13 Ch'uan Teng Lu, 22. (The Way of Zen 126) (Essays in Zen Buddhism – First Series 24)

അതായത് ഞാൻ സെൻ  പഠിക്കുന്നതിനു മുൻപ്  30 വർഷം പർവതങ്ങൾ പർവതങ്ങളും  വെള്ളം വെറും വെള്ളവുമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഞാൻ സെൻ പഠിച്ചു  കൊണ്ടിരുന്നപ്പോൾ  പർവതങ്ങൾ പർവതങ്ങളും  വെള്ളം വെറും വെള്ളവുമല്ലാതായി.എന്നാൽ ഞാൻ പഠിച്ചു കഴിഞ്ഞപ്പോൾ  വീണ്ടും പർവതങ്ങൾ പർവതങ്ങളും  വെള്ളം  വെള്ളവുമായി മാറി.

ആദ്യം നാം പർവതങ്ങളെയും  നദികളെയും ഒക്കെ ശ്രദ്ധിക്കില്ല.കാരണം അവയെ നമുക്കറിയാം എന്നുള്ള  മുൻവിധി.പക്ഷെ ലോകത്ത് ഒരു മരം പോലെ ആ ഒന്നേ ഉള്ളു.ഓരോ മരവും വ്യത്യസ്തങ്ങളാണ്.പക്ഷെ മരങ്ങളെയും പുഴകളെയും ഒന്നും നാം ശ്രദ്ധിക്കാറില്ല.എല്ലാകാര്യത്തിലും ഈ മുൻവിധി  ഉണ്ട്. കാരണം നാം ഭൂതത്തിലും ഭാവിയിലുമുളള  ചിന്തകളിലാണ്.വർത്തമാന കാലത്തിലല്ല.ലോകത്തിന്റെ വ്യത്യസ്തത ആസ്വദിക്കാൻ കഴിയുന്നില്ല.ഒരു കുട്ടിക്ക് ഇവ ആസ്വദിക്കാൻ കഴിയും.അവൻ വർത്തമാനകാലത്തിലാണ്. ആനന്ദത്തിലാണ്.നാം സെൻ  പഠിക്കുമ്പോൾ, വർത്തമാനകാലത്തിൽ നില്ക്കുവാൻ സാധിക്കുമ്പോൾ നാം കൂടുതൽ പ്രകൃതിയെ ശ്രദ്ധിക്കാൻ തുടങ്ങും, അന്വേഷിക്കാൻ തുടങ്ങും.അപ്പോൾ കാണുന്ന ആ വ്യത്യസ്തത നാം മനസ്സിലാക്കി ആസ്വദിക്കാൻ തുടങ്ങും.നാം വീണ്ടും ഒരു കുട്ടിയെ പോലെ ആകുംഅപ്പോൾ അവ വ്യത്യസ്തങ്ങളായി കാണപ്പെടും.എന്നാൽ ബോധോദയത്തിന് ശേഷം ഇവയെല്ലാം നിരീക്ഷിക്കുന്ന ആ അഹംബോധം അഥവാ വ്യക്തിത്വം ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ അഥവാ  ഈ പർവതങ്ങളെ കുറിച്ച് ചോദ്യം ചോദിക്കുന്ന മനസ്സും ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ  നാം അവയുടെ ഒക്കെ ത്തന്നെ ഒരുഭാഗമാണെന്നു തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ അവയെ പ്രത്യേകമായി കാണാതെ തന്റെ തന്നെ ഭാഗമായി അറിയുന്നു.അപ്പോൾ അവയിൽ പ്രത്യേകമായി ശ്രദ്ധിക്കാതാകുന്നു.അവ വീണ്ടും പർവ തങ്ങളും വെള്ളവുമായി മാറുന്നു.അവ അങ്ങേ അറ്റം ദെയ് വവുമായി ,പ്രകൃതിയുമായി ലയിച്ചു കിടക്കുന്നതായി,മിഴിവുറ്റതായി,സ്വാഭാവികമായി  കാണപ്പെടുന്നു.പക്ഷെ  അപ്പോഴേക്കും നാം മാറിക്കഴിഞ്ഞിരിക്കും .

വിജ്ഞാൻ ഭൈരവ തന്ത്ര.

SHIVA REPLIES: 
1. RADIANT ONE, THIS EXPERIENCE MAY DAWN BETWEEN TWO BREATHS. AFTER BREATH COMES IN (DOWN) AND JUST BEFORE TURNING UP (OUT) – THE BENEFICENCE.
ശ്വാസത്തിന്റെ ഇടവേളകളിൽ ബോധാവനകുക . 

       ശിവസൂത്രങ്ങൾ അഥവാ വിജ്ഞാൻ ഭൈരവതന്ത്ര വെക്കുന്ന ആദ്യത്തേതും ഗംഭീരവുമായ ഒരു ധ്യാനമാണിത്.പ്രാണൻ എന്ന് നാം പറയാറുള്ളത് ഒരിക്കലും ശ്വാസമല്ല .ശ്വാസം അകത്തേക്ക് കയറുമ്പോൾ പ്രാണൻ പുറത്തേക്ക് പോകുന്നു.എന്നാൽ ശ്വാസം പുറത്തേക്ക് പോകുമ്പോൾ പ്രാണൻ അകത്തേക്ക് പോകുന്നു. ഒരു റോബോട്ടിനുള്ളിൽ ചലനങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കപ്പെടുന്നത് അതിനുള്ളിലെ ഇലക്ട്രിസിറ്റിയുടെ ഒഴുക്ക് മൂലമാണല്ലോ.അതുപോലെ നമ്മുടെയുള്ളിലുള്ള ധാരയാണ് പ്രാണൻ.ഈ പ്രാണന്റെ ചലനങ്ങള നമുക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയും.അതിനു ഏറ്റവും നല്ല മാർഗമാണ് പ്രാണായാമം.ഇത് പക്ഷെ അതുപോലെ തന്നെയുള്ള മറ്റൊരു മാർഗമാണ്.വളരെ ലളിതവും അതെ സമയം വളരെ പ്രയൊജനകരവുമായ ഒന്ന്. ശ്വാസത്തിന്റെ ഇടവേളകളിൽ നാം യഥാർത്ഥ ത്തിൽ മരിക്കുംമ്പോളുള്ള അവസ്ഥയെ അറിയുന്നുണ്ട്.നാം ശ്രധിക്കുന്നില്ലെന്നെ ഉള്ളു.അതിലൂടെ നാം കടന്നു പോകുന്നുണ്ട്.അവിടെ ബോധാവാനാകുമ്പോൾ നാം നമ്മുടെ ജനന മരണങ്ങളുടെ കാരണത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്നു.ആ ഇടവേളയിൽ സത്യം കിടപ്പുണ്ട്.അവിടെ ക്രമേണ നാം സ്ഥിരമാകുമ്പോൾ ഒരു കാര്യം തിരിച്ചറിയാൻ തുടങ്ങുന്നു. ഞാൻ എന്നുള്ളത് ഈ ശ്വാസത്തെ സ്വീകരിക്കുകയും വിടുകയും ചെയ്യുന്ന റോബോട്ട് പോലുള്ള, മാംസവും വെള്ളവും കൊണ്ടുള്ള ഈ രൂപമല്ല , മറിച്ച് പുറത്തുനിന്നും വരുന്നതും അകത്തേക്ക് വന്നു പുറത്തേക്ക് തിരികെ പോയിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന മറ്റെന്തോ ആണ് എന്നുള്ളത്. നാം ആ വന്നു പോകുന്നഒന്നായി മാറുന്നു.അത് ഈ പ്രപഞ്ചം ഒട്ടാകെ വ്യാപിച്ചു കിടക്കുന്ന ഒന്നാണ്.അനന്തമാണ്‌. ഈ ശരീരം ലോകത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.മലയുടെയും പുഴയുടെയും ഒക്കെ ഭാഗമാണ് നമ്മുടെ ശരീരവും.അത് നമ്മളല്ല.നമ്മുടെയുമല്ല.ഒരിക്കൽ ഇവിടെത്തന്നെ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വരും.നമ്മുടെ ഈ രൂപത്തെകുറിച്ചുള്ള എല്ലാ പ്രയാസങ്ങളും മാറുന്നു.ആ സത്യങ്ങൾ അറിയാൻ മരണം വരെ കാത്തു നില്ക്കേണ്ട കാര്യമില്ല.ഇതുപോലുള്ള ധ്യാനങ്ങൾ ശ്രമിച്ചുനോക്കിയാൽ മതി.അതോടെ നാം ഫ്രീ ആകുന്നു. നമ്മുടെ എല്ലാ ദുഖങ്ങളിൽനിന്നും .എല്ലാ ആശങ്കകളി ൽനിന്നും .എല്ലാ ഭയങ്ങളിൽനിന്നും.    
ബുദ്ധനും ഇതെധ്യാനം വളരെ മനോഹരമായിത്തന്നെ മറ്റൊരു രീതിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.ഈധ്യാനം ലോകത്ത് ഒരുപാടുപേർക്ക് ബോധോദയം നല്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഏവർക്കും തന്ത്രയിലേക്ക്സ്വാഗതം .

Hapy budhapoornima......... ഇന്ന് ബുദ്ധപൂർണിമ.ഒരു മനുഷ്യന് ലോകത്തത്തിൽ എത്തിച്ചേരാവുന്ന ഏറ്റവും ഉയർന്ന അവസ്ഥയിൽ അദ്ദേഹം എത്തിച്ചേർന്ന ദിനം.അവിടെനിന്ന് ആ മനുഷ്യൻ പറഞ്ഞു,'ഇത് നിങ്ങൾക്കോരോരുത്തർക്കും സാധ്യമാണ്'.അതുതന്നെയാണ് അദ്ദേഹത്തിൻറെ പ്രത്യേകതയും.അതായത് അദ്ദേഹം തന്നെ ഒരു അവതാരമാക്കി അവതരിപ്പിക്കാതെ സ്വയം ഒരു മനുഷ്യനായിത്തന്നെ അവതരിപ്പിച്ചു.അത് ബാക്കിയുള്ള മനുഷ്യർക്ക്‌ 'തനിക്കും ഇത് പറ്റും എന്ന ധയ് ര്യം നല്കി.അതിന്റ്റെ ഫലമായി അത് നിരവധി രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് തന്നെ പടർന്നു പിടിച്ചു.ശത്രുക്കളായി ഇല്ലാതാക്കാൻ വന്ന നിരവധി രാജാക്കന്മാർ കുറ്റബോധത്തോടെ സ്വയം ഏറ്റെടുത്തു പ്രചരിപ്പിച്ചു.അതുവരെ പ്രത്യേക ജന്മങ്ങൾക്കും അവതാരങ്ങൾക്കും മാത്രം സാധ്യമായിരുന്ന ബോധോദയം അഥവാ ബ്രഹ്മജ്ഞാനം ഏവര്ക്കും സാധ്യമാണെന്നു തെളിവായി.ലോകത്ത് ആയിരക്കണക്കിന് പേര്ക്ക് ബോധോദയം ലഭിച്ചു .അതിനു തെളിവാണ് ലോകത്തെമ്പാടും ചിതറിക്കിടക്കുന്ന ബുദ്ധ ക്ഷേത്രങ്ങൾ .അതെ. അതെ ധയ് ര്യമാണ് ബൗധതന്ത്രയിലൂടെ നമുക്ക് ലഭിക്കുന്നതും.

തന്ത്രയുടെത് തികച്ചും യാതാർധ്യ ത്തിലൂന്നിയ ഒരു കാഴ്ചപ്പാടാണ് .അതിനു നമ്മുടെ കാഴ്ചപ്പാടുകളെ ത്രിപ്തിപ്പെടുത്താനാകില്ല.കാരണം അതുനിലനില്ക്കുന്നത് നമ്മുടെ കാഴ്ച്ചപ്പാടുകളെ ഇല്ലായ്മ ചെയ്യുവാനത്രേ.അതിനാൽ നമ്മുടെ ആശയങ്ങളുമായി യോജിക്കുന്നുണ്ടോ എന്ന് നോക്കി ഇതിനെ അംഗീകരിക്കുവാൻ കഴിയില്ല. നമ്മുടെ പരിമിതമായ അറിവ് വെച്ച് ഇതിനെ അളക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇത്ന മ്മുടെ അറിവിനേക്കാൾ വലുപ്പമുള്ള ,അറി വിനപ്പുറ മുള്ള താണ്.ഇത് നമ്മുടെതന്നെ സൃഷ്ടിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രഹസ്യമാണ്.ഇത് സത്യം മാത്രം പറയുന്നു.സയൻസ് എപ്പോഴും അങ്ങനെയാണല്ലോ.തന്ത്ര നോക്കുന്നില്ല നിങ്ങൾ ഒരു ഹിന്ദുവോ,ക്രിസ്ത്യനോ എന്ന്.അത് നമ്മുടെ ചോദ്യത്തിനു മറുപടിയായി ചില സങ്കേതങ്ങൾ മാത്രം തരുന്നു.അനുഭവിക്കുവാനായി.പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുവാനായി.ആകെ വേണ്ടത് അറിയപ്പെടാത്തതിലേക്ക് പോകുവാനുള്ള ത്രില്ലിംഗ് ആയ ഒരു കൊച്ചുകുട്ടിയുടെ മനസ്സാണ്.സത്യസന്ധത ആണ് ഏറ്റവും പ്രധാനം.അവനവനോടുള്ള സത്യസന്ധത. ഉദാഹരണം, നാം ഒരു ക്രിസ്ത്യാനിയോ ഹിന്ദുവോ,മുസ്ലിമോ ആകട്ടെ,അടിയിൽ നാം ഒരു മനുഷ്യനാണ്.അതാണ്‌ സത്യം.പിന്നെ ഒരു പക്ഷേയും ഇല്ല.ബാക്കിയെല്ലാം പിന്നെ.ഇത്തരത്തിലുള്ള സത്യത്തിന്റെ വെട്ടൊന്ന് തുണ്ടംരണ്ട് എന്ന രീതിമാത്രമേ ഇവിടെ നടക്കുകയുള്ളു.നിങ്ങൾ ഒരു മനുഷ്യനാണ്.ഈസത്യം അംഗീകരിക്കുന്നവർ ഉറച്ചു നില്ക്കണം.ഉളളിൽ .അത് നിങ്ങൾ മാത്രം അറിഞ്ഞാൽ മതി.പുറത്ത് നിങ്ങൾക്കൊരു വര്‍ഗീയവാദിയാകാം,ഒരു ബിസിനസ് കാരനാകാം.അത് നിങ്ങളുടെ ഭൗതീകമായ വിഷയം.നിങ്ങളുടെ നിലനിൽപ്പിന്റെ വിഷയം.പക്ഷെ തന്ത്ര എന്നാ സയൻസിനെ മനസ്സിലാക്കുവാൻ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ നാം സ്വയം പറ്റിക്കാൻ പാടില്ല.ഇന്നുമുതൽ അവനവനോട് സത്യം മാത്രമേ പറയു എന്ന് സ്വയം ശപഥം ചെയ്യണം.പുറത്ത് പലപ്പോഴും കള്ളം പറഞ്ഞെ പറ്റു .കാരണം ഈലോകം അത്രക്കും കള്ളം നിറഞ്ഞതാണ്‌.മറ്റുള്ളവർക്ക് കള്ളത്തരത്തിന്റെ ഭാഷയെ മനസ്സിലാവു.നിങ്ങളുടെ ഭാര്യക്കോ,ഭർത്താവിനോ നിങ്ങൾ അവരെ മനസ്സിലാക്കി ചെയ്തുകൊടുക്കുന്ന പല സേവനങ്ങളും തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയില്ല.അവർ കാണുകയില്ല.പക്ഷെ നിങ്ങൾ കള്ളമാണെ ന്നറിഞ്ഞുകൊണ്ട് പറയുക,അവരാണ് ലോകത്തേറ്റവും സൗന്ദര്യം ഉള്ളവരെന്നും,കഴിവുള്ളവരെന്നും .അന്ന് നിങ്ങൾക്ക് ഊണിനു പഴപ്രഥമൻ ഉണ്ടാവും.ആളുകൾക്ക് കള്ളങ്ങൾ മതി.കേൾക്കാനാഗ്രഹിക്കുന്ന മനോഹരമായ നുണകൾ.നാം ആദ്യം പഠിക്കേണ്ടത് പുറത്ത് നല്ല നുണകൾ ഇതുപോലെ പറഞ്ഞുകൊണ്ട് അകത്തു 100% സത്യസന്ധത നിലനിർത്തുവാനാണ് അങ്ങനെ നുണകളുടെ ഈ ലോകത്തുനിന്നും സ്വയം രക്ഷപെടാനാണ്.ആ 100% ഉള്ളിലെ സത്യസന്ധത ഉണ്ടെങ്കിൽ തന്ത്ര പഠിക്കാനുള്ള ആദ്യത്തെ ഗുണം നമ്മിലുണ്ടായിക്കഴിഞ്ഞു..

ഏകാന്തതയെ ഭയക്കുന്നവരാണ് നമ്മിൽ അധികം പേരും.ഒരുദിവസം കേബിൾ ടി.വി.കട്ടായാൽ നമ്മിൽ പലർക്കും താങ്ങാൻ പറ്റില്ല.കാരണം നാം എന്തിലെങ്കിലും എന്കേജ് ആയി ഇരുന്നില്ലെങ്കിൽ നമ്മുടെ മനസ്സ് അകത്തേക്ക് യാത്രചെയ്യാൻ തുടങ്ങും.അവിടെ നമ്മെ കാത്ത് നമ്മുടെ വെറുക്കപ്പെട്ട ഭൂതകാലം ഉണ്ട്.അല്ലെങ്കിൽ ഗൃഹാതുരത്വം.ദുഃഖങ്ങൾ,പശ്ചാത്താപം,ദേഷ്യങ്ങൾ,കുറ്റബോധം .. അങ്ങനെ പലതും.അത് കാണുമ്പോൾ നാം ഭയത്തോടെ പുറംലോകത്തെ ഒരു ശത്രുവിനെ എങ്കിലും കൂട്ടിനു തിരക്കും.അടിയിലെ യാതാർധ്യങ്ങളെ മറന്നു പുറത്തെ കള്ളത്തരങ്ങളെ കൂട്ടുപിടിക്കും. സ്വയം പറ്റിക്കും .ഭൂരിപക്ഷവും യതാർധത്തിൽ ജീവിക്കുന്നില്ല.ജീവിക്കുന്നതുപൊലെ അഭിനയിക്കുകമാത്രം ചെയ്യുന്നു. നാം ഒരു താന്ത്രികൻ ആവുമ്പോൾ ആദ്യം ചെയ്യേണ്ടത്.ഈ ഏകാന്തതയിലെ ഉള്ളിലേക്കുള്ള യാത്രയെ ഭയക്കാതിരിക്കുക എന്നതാണ്.കാരണം അത് നമ്മുടെതന്നെ ഉള്ളിലുള്ളതാണ് . സസന്തോഷം സ്വാഗതം ചെയ്യുക.മേൽപറഞ്ഞ എല്ലാ വികാരങ്ങളിലൂടെയും പോകുക.അവ മുന്പെന്നോ അനുഭവിച്ചു തീർക്കാതിരുന്നതിനാലാണ് അവിടെ ശേഖരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്.അവയെ മടികൂടാതെ എടുത്തു പോസ്ട്ട്മാർ ട്ടം നടത്തുക.അവയെല്ലാം ഒഴിഞ്ഞു കഴിയുമ്പോൾ അടിയിലെ ബോധം ആനന്ദമായി ഉയർന്നു വരാൻ തുടങ്ങും.നാം ഏകാനാണെ ങ്കിൽ സന്തോഷിക്കാൻ നാം മാത്രം തീരുമാനിച്ചാൽ മതിയാകും.മറ്റൊരാളുള്ളപ്പോൾ അയാളും കൂടി തീരുമാനിക്കണം.ഏകാന്തതയെ മനസ്സിലാക്കുമ്പോൾ ആ ഏകാന്തതയിൽ ഏകാന്തത ആനന്ദമാണ് എന്ന് നാം തിരിച്ചറിയും. സ്വയം പരീക്ഷിച്ചു നോക്കുക.ശാന്തമായി ഇരുന്ന ശേഷം വർത്തമാന കാലത്തെ ധ്യാനിക്കുക . ശ്വാസം എടുത്തു വിട്ടശേഷം ആ നിശബ്ദതയിൽ നമ്മുടെ മനസ്സിലെ വർഷങ്ങളായി കിടക്കുന്ന ഏറ്റവും ഭാരമുള്ള .എപ്പോഴും ചിന്തിക്കാൻ മടിക്കുന്ന ഒരു ചിന്ത തിരഞ്ഞെടുക്കുക.അതിന്റെ എല്ലാ വശവും ആലോചിക്കുക.നന്നായി ആഴത്തിൽ അനുഭവിക്കുക.ദുഃഖം ആണെങ്കിൽ ആഴത്തിൽ ദുഖിക്കുക.നിഷ്കളങ്കമായി കരയുക മാത്രം ചെയ്യുക.അതിൽ 100% സത്യസന്ധമായി ഒരു പൊസിറ്റിവ് കണ്ടെത്തുക.കുറ്റബോധം ആണെങ്കിൽ കഴിയുന്ന പരിഹാരം ചെയ്യുക. അതിനു ശേഷം അല്പം ഭാരം കുറഞ്ഞതായി മനസ്സിലാക്കാം.ആ അടിസ്ഥാന സന്തോഷത്തിനെ അല്പംനുകരാം.മനസ്സിനെ നിശബ്ദമാക്കാൻ ഉപബോധ മനസ്സിലെ ഈ കൂട്ടിവേക്കലുകൾ എല്ലാം കഴുകിക്കളയേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.ഇല്ലെങ്കിൽ അവ തരംകിട്ടുമ്പോളൊക്കെ പോങ്ങിവന്നുകൊണ്ടിരിക്കും.അവയെ സ്വതന്ത്രമാക്കുക.അങ്ങനെ നാം സ്വതന്ത്രമാകുക.നമ്മുടെ ചിന്തകള് കുറച്ചു കൊണ്ടുവരുന്നതിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടങ്ങൾ തന്ത്ര നല്കാൻ പോകുന്ന ആഘോഷത്തിന്റെ സൂചനകൾ നൽകുന്നു.

ആദ്യം സയൻസ് ഐ. ക്യു. മാത്രമേ ഒരാളുടെ കഴിവിന് മാനദണ്ടമാക്കിയിരുന്നുള്ളൂ എങ്കിലും പിന്നീട് ഇ.ക്യു. അഥവാ ഇമോഷണൽ ക്വടന്റ്റ് കൂടെ കണക്കാക്കാൻ തുടങ്ങി. ഐ.ക്യു. ഒരാളുടെ, കണക്കു കൂട്ടുന്ന തലച്ചോറിന്റെ ഇടത്തുഭാഗത്തെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നു. ഇ.ക്യു.പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന വലതു ഭാഗം ആണ് വികാരങ്ങളെയും കലയെയും സങ്കല്പങ്ങളെയും ഒക്കെ കാണിക്കുന്നത്.എന്നാൽ ഇപ്പോൾ സയൻസ് പറയുന്നത് ഒരാളുടെ കഴിവ് കണക്കാക്കേണ്ടത് അയാളുടെ 'മിഡ് ബ്രെയിൻ' നിന്റെ കഴിവ് നോക്കിയാകണം എന്നാണ്.അതായത് വികാരങ്ങളെയും പ്രയൊഗികതയെയും ബാലൻസ് ചെയ്യാനുള്ള കഴിവ് പ്രദാനം ചെയ്യുന്ന തലച്ചോറിന്റെ ഇടതു വലതു ഭാഗങ്ങൾക്ക് നടുവിലുള്ള ഭാഗം.ഈ ഭാഗം അത്ഭുതങ്ങളായ കഴിവുകൾ നല്കുന്ന ഒരു വാതിലാണ്.തന്ത്ര പറയുന്ന 'ശിവശക്തി സംയോഗം മോക്ഷം'. എന്ന അവസ്ഥ യിൽ എത്തുമ്പോൾ നാം നിൽക്കുന്നതും മേൽ പറഞ്ഞ മിഡ് ബ്രെയിൻ സ്ഥാനത്ത് ആയിരിക്കും.അവിടെയാണ് പരമാനന്ദം കുടികൊള്ളുന്ന ആ അതിബോധതലം. ഇപ്പോൾ നാം ഒന്നുകിൽ റയിറ്റ്ബ്രെയിനിൽ ആണ് അല്ലെങ്കിൽ ലെഫ്റ്റ് ബ്രെയിനിൽ ആണ്. ഇതിനിടക്ക്‌ നില്ക്കാൻ കഴിയാത്തതാണ് മനുഷ്യന്റെ പ്രശ്നം.പക്ഷെ സത്യം ഇതിനു രണ്ടിനും ഇടക്കാണ്.നമ്മുടെ ബോധാതലം വളരുമ്പോൾ നാം ഈ മധ്യത്തിലേക്ക് വരുന്നു.ഇതിനു നേരെയാണ്പുരികങ്ങൾക്ക് നടുവിലുള്ള ഭ്രൂമധ്യം അഥവാ ത്രിക്കണ്‍ എന്നൊക്കെ പറയുന്ന ഭാഗം.അപ്പോൾ നാം സ്വതന്ത്രനാകുന്നു. നല്ലതിനും ചീത്തക്കും ഇടയിൽ നിൽക്കുമ്പോൾ അവ രണ്ടിൽനിന്നും നാം സ്വതന്ത്രരാകുന്നു.കാരണം നമുക്ക് എപ്പോഴും നല്ലതാകാൻ കഴിയില്ല.എ പ്പോഴും ചീത്തയും ആകാൻ കഴിയില്ല.പക്ഷെ നാം നല്ലതാകാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ നമ്മിലെ ചീത്ത പ്രതികാരം ചെയ്യും.അതുപോലെ തിരിച്ചും.സ്വാർഥത ക്കുവേണ്ടി അത്യാവശ്യത്തിനു ഒരാളെ സഹായിച്ചില്ല. അയാള് മരിച്ചുപോയി. അപ്പോൾ കുറ്റബോധത്തിൽ നാം നല്ലതാകാൻ വേണ്ടി മറ്റൊരാളെ സഹായിച്ചു.അയാള് പറ്റിച്ചിട്ടു പോയി.ഇതിനിടക്ക്‌ നില്ക്കാൻ കഴിഞ്ഞാൽ ജീവിതം അനായാസേന ഒഴുകുകയില്ലേ?ഒഴുക്കിൽ ഒഴുകി വരുന്ന ഒരു പുഷ്പം ഒഴുകാൻ വേണ്ടി ഒരു എഫർട്ടും ഇടുന്നില്ല.അത് അനായാസേന സമുദ്രത്തിൽ വന്നുചേരുന്നു .ആ പുഷ്പം ഒന്നും ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല.നല്ലതും ചീത്തയും ശ്രദ്ധിക്കുന്നില്ല.ആനന്ദത്തോടെ ഒഴുകുക മാത്രം.അതിനെ തടയാൻ ആർക്കും ശക്തി ഉണ്ടാകില്ല.കാരണം ആ ഒഴുക്ക് പുഷ്പത്തിന്റെ മിടുക്കിൽ സംഭവിക്കുന്നതല്ല. അത് എത്തെണ്ടിടത്ത് എത്തുന്നു.അതാണ്‌ മോക്ഷം.അതാണ്‌ ഗീതയിൽ പറയുന്ന മാധ്യമ മാർഗം .അല്ലാതെ മോക്ഷം മരിക്കുമ്പോൾ മറ്റാരോ തരുന്ന ഒരു പാരിതോഷികം അല്ലത്രെ .മോക്ഷം എന്ന വാക്കിന്റെ അർഥം സ്വാതന്ത്ര്യം എന്നത്രെ.തന്ത്ര അർത്ഥ മാക്കുന്നതും ഈ സ്വാതന്ത്ര്യമാണ്.